Opening tentoonstelling Rik De Vos - Galerie Trossaert Antwerpen
5 september 2008,
Beste Rik,
Dames en heren,
Vooreerst wil ik u bedanken, meneer Trossaert, voor de uitnodiging om hier kort een woordje te komen richten tot iemand die – letterlijk – een bijzonder plaats in mijn leven inneemt. Niet moeilijk aangezien ik dagelijks met zijn werk wordt geconfronteerd als ik mijn woonkamer binnenstap.
Persoonlijk ben ik alvast blij dat Rik op een bepaald moment in zijn leven besliste om toch maar weer het penseel te beroeren in plaats van zijn instrumenten. Want, veel heeft het niet gescheeld of we hadden hier vanavond een popconcert in plaats van een vernissage meegemaakt.
Want voor wie het niet weet – na zijn opleiding aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten te Gent, besloot Rik om popmuzikant te worden. (naam van zijn groep was ‘Banzai’)
Geen onverdienstelijk muzikant, maar vanuit ons standpunt als kunstliefhebber een niet zo gelukkige keuze. Gelukkig bracht een iets minder stevig podium soelaas. Een korte krak en Rik zag opnieuw het licht (ook al was dat eventjes uitgegaan) en besloot om opnieuw als fietser en vooral als schilder door het leven te gaan.
Voor ons, liefhebbers van zijn kunst, was dat een godsgeschenk. En dat is misschien wel letterlijk te nemen. Want om zijn mens- en wereldbeeld artistiek vorm te geven, put Rik De Vos uit de wereldliteratuur, de schilderkunst zelf en vooral – zoals we hier rondom ons zien – de boeiende wereld van de antieke goden.
Vooral de Odyssee van Homerus vormde voor Rik de aanleiding voor de schitterende reeks schilderijen die hij ons vandaag in première toont. In prachtige doeken en panelen met olieverf geeft de schilder Rik De Vos een eigen artistiek antwoord op de verbeeldingskracht van die grote antieke dichter.
En voor de niet klassiek geschoolden onder ons, zal ik even kort de sage in herinnering brengen:
Homerus verhaalt in de Odyssee de tienjarige zwerftocht van Odysseus naar zijn vaderland Ithaca na de slag om Troje. Tot zijn avonturen behoren de ontmoeting met de cyclopen, met de menseneters en twee schipbreuken.
Als bedelaar vermomd overschrijdt hij eindelijk de drempel van zijn woning op het ogenblik dat zijn echtgenote Penelope verklaard heeft diegene tot echtgenoot te nemen, die de boog van Odysseus kan spannen en de pijl schieten door de openingen van twaalf achter elkaar geplaatste bijlen.
Alleen Odysseus zelf slaagt daarin waarne hij wraak neemt op de vrijers die zijn trouwe vrouw lastig vielen tijdens zijn zwerftocht.
Odysseus is de vindingrijke held die allerlei gevaren dapper en zonder vrees doorstaat.
Naar ik me laat vertellen, spiegelt Rik zich ook op de fiets wel eens aan Odysseus.
Hoe dan ook beste vrienden, in de beeldende kunst is de Odyssee een bekend thema. Maar Rik De Vos heeft dit een eigen interpretatie gegeven.
Dat is natuurlijk niet zomaar tot stand gekomen. Deze beeldende kunstenaar heeft een hele evolutie achter de rug.
Rik is geboren in 1936 te Aalst, de stad van het carnaval en van Louis-Paul Boon.
Hij studeerde zoals ik reeds kwam te zeggen aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten te Gent bij niemand minder dan Jan Burssens, die op dat ogenblik – eind jaren vijftig, begin jaren zestig – een van onze belangrijkste lyrisch abstracte kunstenaars was.
Rik De Vos heeft trouwens ook een schitterende abstracte periode gekend, met heel eigen werk.
Vorig jaar heeft het Provinciebestuur van Antwerpen, op advies van mijn vriend Ernest Van Buynder, voorzitter MuHKA, trouwens een dergelijk werk van Rik De Vos aangekocht.
Als jonge kunstenaar schuwde Rik het experiment niet. Dat hij iets had met popgroepen heb ik u reeds verteld, maar deze artistieke duizendpoot was ook medestichter van de kunstenaarsgroepen ‘De Nieuwe Coloristen’ en ‘Les métaphores transfigurées’.
‘De Nieuwe Coloristen’ was een groep jonge kunstenaars, met naast Rik De Vos ook onder meer Luc Deleu en Filip Francis. Zij voerden rond 1970 actie om de overheid ertoe aan te zetten werkt te maken van een vernieuwd kunstenbeleid.
Zo werd in Koksijde een bunker herschilderd in een grote inktpot. Een reusachtige en kleurrijke pennenstok vervolledigde het statement.
Er schuilde dus zelfs ook een beetje politicus in Rik
Dames en Heren,
Beste vrienden
Rik De Vos is in de voorbije decennia uitgegroeid tot een verfijnd esthetisch kunstenaar, met afkeer voor banaliteit en hang naar traditionele schilderkunstige vaardigheden.
Met een rijk beeldenarsenaal is hij de schilder van de technische perfectie.
De composities zijn gedurfd, het coloriet is verfijnd.
Met een elegantgevoel voor esthetiek heeft hij een eigen en markant oeuvre uitgebouwd waar het cerebrale en het emotionele hand in hand gaan.
Rik heeft een eenheid van stijl ontwikkeld, die een samenspel is van technisch kunnen, stilistische toespelingen, geraffineerde iconografische verwijzingen (denk maar aan de boot met een blinde stuurman, aan de schutter met pijl en boog) én een visie op mens en maatschappij.
In een periode dat de realistische schilderkunst een nieuwe bloei tegemoet gaat, behoort Rik De Vos tot de meest vooraanstaande Vlaamse realisten.
Zijn werk werd met lof onthaald op exposities in tal van befaamde galerijen. Niet enkel in België, maar ook in Frankrijk, Nederland, Canada en Zwitserland.
In ben er dan ook van overtuigd dat deze expositie in Galerie Ludwig Trossaert eenzelfde succes zal kennen.
Ik dank u
vrijdag 5 september 2008
